氤雲崩處看奇岫







Thư pháp đời Minh- Vương Đạc - Đề dòng nước chùa Bách Lâm
日夕來禪寺,
波光動石亭。
瀟湘一片白,
震澤萬年青。
龍沫浸坤軸,
珠華濕佛經。
踟躕遊水府,
騎馬忽春星。
Chiều chiều ra đứng chùa xa
Màu quang sắc nước sóng va Thạch đình
Tiêu Tương một dải trắng tinh
Muôn năm Trấn Trạch xanh xanh vẫn còn
Dãi rồng cuốn đất cuộn tuôn
Châu hoa thấm ướt giọt buồn phật kinh
Bồi hồi bến nước dạo quanh
Lâng lâng yên ngựa vụt nhanh sao trời
(Hoan Nam nguyễn dịch)
柏林禪寺座落在河北省石家莊市趙縣縣城石塔路東端路北,與著名的趙州橋遙遙相望。是中國佛教禪宗的祖庭。寺內的從諗禪師舍利塔是全國重點文物保護單位。最早建於漢獻帝建安年間(196 ~ 220),古稱觀音院,南宋為永安院,金代名柏林禪院,自元代起即稱柏林禪寺/Chuà Bách Lâm tọa lạc tại
mé bắc đường Đông Đoan và đường Thạch Tháp tại huyện thành Triệu Huyện, thị trấn
Thạch Gia Trang tỉnh Hà Bắc, gần với địa danh nổi tiếng Triệu Châu Kiều. Là một
trong những Tổ đình của Thiền Tông Phật Giáo Trung Quốc. Trong chùa có Tháp Xá
lị của Thiền Sư Tòng Niệm, là di sản Trọng điểm Quốc gia được bảo vệ. Chùa xây
dựng đầu tiên vào đời Hán Hiến đế niên hiệu Kiến An (196-220) . Xưa gọi là Quan
Âm viện, đời Nam Tống gọi là Vĩnh An viện, đời Kim gọi là Bách Lâm Thiền viện.
Từ đời Nguyên trở đi thì gọi là Bách Lâm Thiền tự
王锋(1592——1652),字觉斯,号嵩樵,河南孟津人。明天启二年(1622)进士,崇祯中曾任南京礼部尚书。在顺治一年(1645)五月降清时,他是弘光政权的礼部尚书兼东阁大学士,因而是当时降清的明朝官员中职务最高者之一。作为内阁成员,他与赵之龙、钱谦益道率数百官员在南京开城迎接多铎。更因其弟王铺已先此降清,王锋受到多锋的礼待并随其前往北京。第二年三月,他被清廷任命为礼部尚书,掌管弘文院事,后又任太宗实录副总裁并加太子太保。/ Vương Đạc (1592-1652), tên tự là Giác Tư, hiệu là Tung Tiều, người Mạnh Tân, tỉnh
Hà Nam. Đậu Tiến sĩ đời Minh Thiên Khải năm thứ 2 năm 1622, đời Sùng Trinh. Từng
giữ các chức Lễ bộ thượng thư ở chính quyền Nam Kinh. Đến đời Thanh Thuận Trị năm thứ 1 (1645),
tháng 5, đầu hàng nhà Thanh tại Nam Kinh. Ông là Lễ bộ thượng thư kiêm Đông các đại học sĩ của
chính quyền vua Minh Hoằng Quang tại Nam Kinh, là quan chức cao nhất của nhà Minh hàng Thanh
lúc bấy giờ. Ông là thành viên của Nội các cùng với Triệu chi Long, Tiền khiêm
Ích cùng vài trăm quan lại khác ở Nam Kinh mở thành ra hàng đón tướng Thanh là
Đa Đạc. Lại nhân có em trai là Vương Phô đã ra hàng Thanh trước, nên ông được
Đa Đạc trọng đãi cho theo về Bắc Kinh. Tháng 3 năm sau, nhà Thanh bổ nhiệm ông
làm Lễ Bộ thượng thư, kiêm quản Hoằng Văn viện sự, sau được bổ làm Phó tổng tài
biên soạn Thực Lục về Thanh Thái tông, gia tước Thái tử Thiếu bảo. Là đại biểu
cho phong cách thư pháp giai đoạn cuối Minh đầu Thanh. Tác phẩm này của ông được sưu tập tại Hàn Quốc.
ảnh chụp theo báo Thư Pháp - Trung Quốc 1998
Nguyên Đức Toàn khảo dịch/ 2021
Nghe mưa/Thính vũ
Nghe mưa nhớ cảnh quê
nhà
Tiếng mưa tì tạch cũng
như quê mình
Quê mình mưa rỏ mái
tranh
Tường vôi ngấm nước
mốc vành ngày xưa
Quê mình giờ chỉ trong
mơ
Nghe mưa như tiếng
ngày xưa gọi về
Trong mưa tiếng mẹ giã
giề
Lấy thau hứng chỗ giột
kìa con ơi!
Mảnh mưa buộc túm thầy
tôi
Cầm que chọc cống nước
thời rút mau
Chị em mấy đứa lau
nhau
Vui đùa nghịch nước
biết đâu khốn cùng
Cảnh mưa mưa lạ mưa
lùng
Người vui có nước nhà
nông cấy cày
Cảnh người lao động
lắt lay
Nắng mưa đều khổ những
ngày kiếm ăn
Thơ tặng Hoàng Thúy Ngà – cùng cảnh xa quê trên Mỹ Quốc
Nhà có cây táo đương
hoa
Chụp lên cúng face gọi
là giải khuây
Xa xôi tình cũ vơi đầy
Bạc đen phai dưới nắng
ngày đầu xuân
Hỡi Tình quân! hỡi
tình quân!
Trăm năm tiêu hết mấy
phần rồi đây
Mong ai tháng tháng
ngày ngày
Bình an Khang kiện
Phúc đầy như hoa
Hoang Thuy Nga
Về nhà mới có cây táo CỰC KỲ NGỌT trên đời! Mâý năm liền ra hoa đều đặn. Tặng
bài thơ tình viễn xứ!Chuối cả buồng!
Ngắm hoa Tây cám cảnh Hoa cúng ở Việt Nam
Quê mình cũng có hoa
tươi
Đều đem cúng cụ khác
chơi bên này
Hoa tươi chốn chốn phô
bày
Cho ai dạo ngắm mắt
đầy sắc hương
Tinh thần thư khoái lạ
thường
Ngẫm tục thờ cúng mà
thương quê mình
Cảm tác(Thuận nghịch cách)
Đạo ở thân mình nặng
lắm thay
Tiếng danh trôi nổi
đời này nhẹ tênh
Giàu sang do mệnh đã
đành
Ghập ghềnh lòng chớ sợ
kinh đường đời
Nhàn xem suy thịnh
truyện dài
Coi như mây trắng trên
trời cuộn trôi
Áo cơm ngày đủ dùng
thôi
Hư văn đột tả đầu ngòi
bút lông
Minh mang muôn khoảnh
sóng trào
Mây trong 1 miếng bay
vào trời quang
Xa xa trông vọng cố
hương
Gần bên Con-Vợ tiếng vang ồn ào
Áy náy ngủ không yên,
Một mình ngồi trước đèn.
Chỉ thấy trong lòng tĩnh,
Mới hay mộng trần huyên.
Đốt hương Hun ý bút,
Rót rượu thi say hồn.
Mở cửa tin hoa báo,
Gió xuân đã đến luôn.
(Bất mỵ)😭😄
Áy náy ngủ không yên,
Một mình ngồi trước đèn.
Chỉ thấy trong lòng tĩnh,
Mới hay mộng trần huyên.
Đốt hương Hun ý bút,
Rót rượu thi say hồn.
Mở cửa tin hoa báo,
Gió xuân đã đến luôn.
(Bất mỵ)😭
Cụ Thám hoa Vũ Phạm Hàm lấy vợ bé - làm thơ tự mừng/ Nguyễn Đức Toàn sưu tầm
https://vi.wikipedia.org/wiki/V%C5%A9_Ph%E1%BA%A1m_H%C3%A0m
Vũ Phạm Hàm武范
諴, tự Mộng-hải 夢海và
Mộng-hồ夢湖, hiệu Thư-trì舒池, người làng Đôn Thư, huyện Thanh Oai, tỉnh Hà Tây. Ông sinh năm
Tự Đức giáp tý (1864), mất năm 1906.
Niên hiệu Thành Thái thứ
4 (1892) khoa nhâm thìn, ông đậu thám hoa, hàm quang lộc tự khanh, làm đốc học
Hà Nội và sung Đồng Văn quán; sau làm đến án sát Hải Dương thì mất.
Đương thời còn một số
giai thoại về Cụ Thám Hoa làng Đôn Thư, tuy nhiên không xác thực hẳn, chỉ là
truyền miệng mà thôi. Duy có tài văn chương thì nhiều người khen tụng lắm. Như câu đối Đền Kiếp Bạc, câu đối Miếu Trung Liệt, bài thơ
đề Lăng Đinh Tiên Hoàng, … Còn chưa phân tích hết được. Nhưng thi tập của cụ sao chép
thì ba lần, cũng thất tán cả bản gốc mất rồi.
Cụ Thám hoa làm quan đạm
bạc, chủ yếu về ban văn nên lương bổng cũng theo phẩm hàm, thanh liêm mà chẳng
có tơ hào gì. May thì có chút quà của môn sinh, mà môn sinh thời khoa cử thất
thế cũng nghèo xơ xác. Việc nhà kinh tế đều nhờ cả Cụ bà đảm đương ghánh vác. Cụ
Thám bà cũng là người đàn bà gia giáo hiền đức. Thấy cụ Thám ông văn chương
miệt mài, khi quan xa chả mấy lúc quan gần. Song thân còn đương sớm tối, nên cụ
Thám bà lấy vợ bé cho cụ Thám ông. Vừa để tương trợ bên trong mà cũng cho cụ ông thỏa cái sức Nam nhi, cái chí Mộng Hồ rồi còn Mộng Hải. Gì thì gì chứ, được lấy thêm vợ bé thì cũng
đẹp lòng người quân tử lắm chứ có ép nài chi, mà còn ứ hự ra vẻ gì nữa. Cụ Thám ông cũng sướng thầm mà tự làm bài thơ Mừng
lấy vợ bé. Trong bài cũng có ý nịnh Bà Thám lớn lắm. Chúng tôi sưu tầm trong Thi tập của cụ. Xin dịch giới thiệu cái
tình cảnh của văn nhân lấy được gái tơ thì sướng thế nào. (Giá mà cũng được như
Cụ thì hay biết mấy).
娶側室自賀
衾裯星夜得良媒
便擬驕人自外來
貧偶政須清宦子
私忙稍慰老親懷
無稽物議爭投謗
不妒賢妻雅愛才
醉臥草堂春睡足
碧桃花下又紅梅 |
Mừng lấy được vợ bé Chuyện đêm hôm chăn gối có
người mai mối tốt lành, Cũng nghĩ đã hơn người bên
ngoài rồi. Nghèo nhưng gia phong tu sửa,
chức quan cũng thanh đạm, Riêng bận bịu săn sóc cha mẹ
là ưu hoài. Chẳng hiềm chi người ta chê
gièm dị nghị, Người mới cũng chả ghen
tương người cũ, chỉ yêu mến tài đức, nhã nhặn. Say sưa trong mái nhà tranh
ngủ giấc xuân nồng, Vui có hoa đào biếc lại
thêm hoa mai hồng nữa. |
Diễn lục bát: Đêm hôm chăn gối mối mai, Cũng e kiêu ngạo người ngoài mang theo. Quan đạm bạc, nhà lại
nghèo, Mẹ cha yên ủi gieo neo tấc
thành. Chê khen thiên hạ làm
thinh, Vợ hiền đâu có ra tình
ghen tương. Giấc xuân nhà cỏ còn vương, Bích đào đã thích lại
thương mai hồng. |
Dịch thơ: Gối chăn hôm sớm mối
mai lành, Dễ hay bên ngoại có người
ghanh. Nghèo sửa gia phong, quan chức bạc, Mẹ cha an ủi đỡ chút
tình. Đâu màng dư luận khen
chê lắm, Chẳng ghen chị cả, mến
tài anh. Say giấc tình xuân bên
mái cỏ, Mai hồng đã thắm lại
đào xanh. |
Cổ Hoan Nam Đường nguyễn阜元直心人玉 sưu tầm – dịch
Giéc manh ni mùa Đại dịch 2021.